Hipnoz, Beynin Anlamlandırma Süreçlerini Destekleyebiliyor

HİPNOZDA DİKKAT VE ANLAMLANDIRMA SÜREÇLERİ ÖNE ÇIKIYOR

Üsküdar Üniversitesi Kurucu Rektörü, NPİSTANBUL Hastanesi Yönetim Kurulu Başkanı ve Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan, hipnoterapinin nörobiyolojik temelleri ile öğrenme, hafıza, duygu ve davranış üzerindeki etkilerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Hipnozun son yıllarda psikiyatri ve nörobilim araştırmalarında daha fazla ele alındığını belirten Tarhan, beynin farklı bilinç durumlarına geçebilme özelliğinin hipnoterapinin temel unsurlarından biri olduğunu söyledi.

ÜÇ FARKLI BEYİN AĞI ÜZERİNDE DURULUYOR

Beynin yapısal ve işlevsel bağlantılarının çeşitli görüntüleme yöntemleriyle incelenebildiğini aktaran Tarhan, özellikle “default mode network” olarak bilinen varsayılan ağın önemine dikkat çekti.

Bu ağın kişinin kendi iç dünyasına yöneldiği, hayal kurduğu ve yaşamı üzerine düşündüğü sırada etkinleştiğini belirten Tarhan, hipnotik süreçlerde merkezi yürütme ağı, önem ve öncelik ağı ile varsayılan ağın öne çıktığını ifade etti.

Tarhan, klinik hipnozun kişinin yalnızca yaşadığı problemin farkına varmasına değil, aynı zamanda farklı bakış açıları geliştirmesine ve sorunları karşısında harekete geçmesine destek olabileceğini söyledi.

HİPNOTİK TELKİNLER BİLİŞSEL SÜREÇLERİ ETKİLEYEBİLİYOR

Hipnotik telkinlerin algı ve davranış üzerindeki etkilerine yönelik araştırmalara değinen Tarhan, yüksek derecede hipnotize edilebilir kişilerde bazı telkinlerin bilişsel görevlerdeki performansı etkileyebildiğini belirtti.

Siyah-beyaz görüntüler üzerinde renk görme telkini verilen kişilerde renk işlemeyle ilişkili beyin bölgelerinin etkinleştiğini gösteren çalışmaların bulunduğunu aktaran Tarhan, bu bulguların telkinlerin bilişsel süreçler üzerinde etkili olabileceğine işaret ettiğini söyledi.

Hipnoterapinin uyku sorunları, stres yönetimi, ağrı ve bazı davranışsal sağlık sorunlarındaki kullanımının da araştırıldığını ifade etti.

KLİNİK HİPNOZDA KİŞİ KONTROLÜNÜ KAYBETMİYOR

Hipnozla ilgili toplumdaki bazı yanlış anlaşılmalara da değinen Tarhan, klinik hipnozun kişinin kontrolünü tamamen kaybettiği bir durum olmadığını vurguladı.

Tarhan, hipnoterapi sırasında kişinin farkındalığını koruyabileceğini, yaşanan süreci hatırlayabileceğini ve iletişim kurabileceğini belirtti. Terapinin kişiye ve ihtiyaçlarına göre şekillendirilmesi gerektiğini söyleyen Tarhan, süreç öncesinde kişinin sorunlarının, güçlü ve zayıf yönlerinin ve tetikleyicilerinin değerlendirilmesinin önemine dikkat çekti.

DUYGU VE TEKRAR ÖĞRENMEYİ DESTEKLİYOR

Öğrenme ve hafıza süreçlerinde duygu ile tekrarın önemli bir rol oynadığını belirten Tarhan, duyguyla ilişkilendirilen bilgilerin daha kalıcı hâle gelebileceğini ifade etti.

Hipnoterapide de tekrarın önem taşıdığını söyleyen Tarhan, kişiye otohipnoz tekniklerinin öğretilmesinin elde edilen kazanımların günlük yaşama aktarılmasına katkı sağlayabileceğini belirtti.

NÖROFEEDBACK İLE BEYİN SÜREÇLERİ DESTEKLENEBİLİYOR

Tarhan, nörofeedback uygulamalarının da kişinin kendi beyin süreçleri hakkında geri bildirim almasına dayandığını belirterek, bu yöntemin dikkat ve stres yönetimi gibi becerilerin geliştirilmesine yardımcı olabileceğini ifade etti.

Beynin frontal bölgesini bir orkestra şefine benzeten Tarhan, bu bölgenin farklı beyin süreçlerinin koordinasyonunda rol oynadığını, nörofeedback uygulamalarıyla kişinin bu süreçleri daha iyi düzenlemeyi öğrenebileceğini söyledi.

BEYNİN ALGILAMA BİÇİMİ FİZİKSEL DENEYİMLERİ ETKİLEYEBİLİYOR

Hipnozun uykuya benzeyen ancak uykudan farklı bir bilinç durumu olduğunu belirten Tarhan, kişinin hipnoz sırasında bilincini koruyabildiğini ifade etti.

Beynin algılama ve yorumlama biçiminin fiziksel deneyimler üzerinde önemli bir rol oynayabileceğini belirten Tarhan, fantom fenomeninin de beynin bedensel algıyı nasıl oluşturduğunu gösteren örneklerden biri olduğunu söyledi.