ANTİOKSİDANTLARIN FAYDALARI VE ZARARLARI

SERBEST RADİKAL NEDİR VE VÜCUDA NASIL ZARAR VERİR?

Hücresel düzeyde metabolizma çalışırken büyük moleküller küçük parçalara bölünür. Bu süreçte elektron kaybeden moleküller "serbest radikal" haline gelir. Serbest radikaller; elektriksel yükleri nedeniyle diğer moleküllere ve DNA yapısına müdahale ederek hücre sağlığını bozar.

Vücutta serbest radikal birikimi; erken yaşlanmaya, diyabete, kalp-damar rahatsızlıklarına, kas ve eklem hastalıklarına, genel form kaybına ve kansere zemin hazırlar.

SERBEST RADİKAL OLUŞUMUNU TETİKLEYEN ETKENLER

• Obezite ve fazla kilo

• Sigara ve alkol kullanımı

• Trans yağlar ve işlenmiş et ürünleri (salam, sosis vb.)

• Şeker, tatlandırıcılar ve gazlı içecekler

DOĞAL ANTİOKSİDAN KAYNAKLARI

Sağlıklı bir metabolizma için doğal besinlerden alınan antioksidanlar kritik öneme sahiptir:

• Meyve ve Sebzeler: Yaban mersini, elma, ıspanak, brokoli, karnabahar.

• Kuru Yemişler: Ceviz, siyah üzüm, fındık, fıstık.

• Bakliyatlar: Mercimek, nohut, fasulye.

• Bitki Çayları: Yeşil çay, beyaz çay, hibiskus.

Bu gıdaların mevsiminde, taze ve tarım ilacı içermeyen doğal koşullarda yetiştirilmiş olması gerekir. Kırmızı ve beyaz etin doğal ortamlarda elde edilmiş olması, balığın ise ağır metal ve kimyasal kirliliğe maruz kalmamış (Omega-3 bakımından zengin) olması hayati önem taşır.

DIŞARDAN TAKVİYE ALIRKEN DİKKAT EDİLMESİ GEREKENLER

İlerleyen yaşlarda, özellikle 40 ve 50 yaş sonrasında, yalnızca besinlerle alınan antioksidanlar yetersiz kalabilir. Kişinin ailevi yatkınlıkları ve sağlık taraması (check-up) sonuçlarına göre doktor kontrolünde takviye kullanması gerekebilir.

Antioksidanlar serbest radikallerle savaşarak hücrelerin daha uzun süre sağlıklı kalmasını sağlar. Ancak her destekte olduğu gibi, bu takviyelerin kontrolsüz ve yüksek dozlarda kullanımı fayda yerine zarar getirebilir.

Bir sonraki yazımda, Alfa Lipoik Asit’in serbest radikallerle mücadelesini ve hücresel koruma mekanizmasını ele alacağım. Sağlıklı günler dilerim.