Milli Servet Çöpe gidiyor...

Telefonunuz hâlâ çalışıyor ama uygulamalar açılmıyor. Güncellemeler gelmiyor. İnternette gezinirken bir anda uyarılar çıkıyor. Tanıdık geldi mi? Birçok kişi, sapasağlam cihazını sadece “artık güncelleme almıyor” diye değiştirmek zorunda kalıyor. Bu durum artık sadece bir tüketim oyunu değil; aynı zamanda ciddi bir güvenlik ve vicdan meselesi.

Avrupa Birliği, Haziran 2025’ten itibaren yürürlüğe girecek yeni bir kuralla teknoloji firmalarına net bir mesaj verdi: Bir cihaz satıldıktan sonra en az 5 yıl boyunca yazılım ve güvenlik güncellemeleri yapılmak zorunda. Bu sadece cihazın düzgün çalışmasını değil, aynı zamanda kullanıcıların bilgilerinin güvende kalmasını da sağlıyor. Ayrıca yedek parça bulma zorunluluğu da getiriliyor. Yani cihazınız bozulsa bile tamir ettirme şansınız olacak.

Avrupa Birliği ülkeleri, birlik sınırları içinde satılan cep telefonlarının üretici firmalar tarafından güncelleme desteği konusunda sürenin uzatılması için markalarla anlaşma yapıyor. Bu süre şimdilik 5 yıl ama Avrupa, bu sürenin daha da uzatılması için üreticilerle yeni görüşmeler yürütüyor.

Türkiye’de ise tablo farklı. Telefonların garanti süresi olan 24 ay tamamlandığında markaların yazılım desteği sunması için alınmış bir karar ya da anlaşma yok. Vatandaşlarımız Avrupa’daki kullanıcılarla aynı parayı ödüyor ama aynı korumayı göremiyor. Firmalar Avrupa’da bu kurallara uymak zorundayken, Türkiye’de istedikleri gibi davranabiliyorlar. Bu da hem haksızlık yaratıyor hem de bizi mağdur ediyor.

Bir cihazın içindeki yazılım, onun beynidir. Güncellemeler kesildiğinde güvenlik açıkları ortaya çıkar, kişisel bilgiler ve banka hesapları tehlikeye girer. Ayrıca cihazlar zorunlu olarak değiştirilir ve doğaya daha fazla elektronik atık bırakılır.

,Sonuç açıktır: Güncelleme lüks değil, haktır. Türkiye, Avrupa’daki bu örneği takip etmeli ve 5 yıllık yazılım desteğini yasal bir zorunluluk hâline getirmelidir. Bu, sadece bir tüketici hakkı değil; aynı zamanda ülkemizin dijital güvenliği ve çevre sağlığı için de hayati bir adımdır. Artık bu sessiz tehlikeye karşı güçlü bir adım atmanın zamanı geldi.